_1693980289.gif "#")
पछिल्लो समय झापा जिल्लामा परम्परागत (रैथाने) हात्तीको सङ्ख्या बढ्दै गएको समाचार प्रकाशमा आएको छ । पछिल्लो पाँच वर्षयता जिल्लामा परम्परागत हात्तीको सङ्ख्या झण्डै तेब्बर भएको डिभिजन वन कार्यालय झापाका प्रमुख मेघराज राईको भनाइ समाचारमा आएको छ । २०७५ सालमा हात्तीको सङ्ख्या १०–१२ वटा रहेकोमा अहिले यो सङ्ख्या बढेर ३० पुगेको बताइएको छ । भारतबाट खानाको खोजीमा नेपाल प्रवेश गर्ने हात्ती आहाराका लागि यतै बस्न थालेपछि यहाँ हात्तीको सङ्ख्या बढेको हो । यसरी हात्तीको सङ्ख्या बढेपछि हात्ती–मानव द्वन्द्व बढ्न थालेको छ । झापामा धान, मकैलगायत बालीको जोन–सुपरजोन घोषणा भएपछि हात्तीले जनधनको क्
नेपालमा कुनै पनि विषयमा निर्णय वा नीति निर्माण गर्नुअघि सरोकारवाला र विज्ञहरूसँग छलफल गर्ने खासै परम्परा छैन । विज्ञ र सरोकारवालाहरूसँग परामर्श लिने वा छलफल गर्ने लन नभएकै कारण विभिन्न क्षेत्रमा अपेक्षित परिणाम आउने गरेको छैन । जनअपेक्षा पूरा हुन नसक्नुको एउटा मुख्य कारण पनि यो पनि हो । देशको आर्थिक सुधारकै विषयमा पनि यस्तै भएको छ । नेपालले पहिलो चरणको आर्थिक सुधार कार्यक्रम ०४२ मा सुरु गरेको थियो । विश्व बैंकको ऋण परियोजनामा संरचनात्मक सुधार कार्यक्रम सञ्चालन भएको थियो । सो कार्यक्रम वित्तीय असन्तुलन र बजेट घाटा नियन्त्रण गर्ने, मुद्रास्फीतिलाई वाञ्छित सीमामा राख्ने तथा वित्तीय तथा मौद्रि
धरान–१३ को कृषि बजारमा विषादि अवशेष द्रुत विश्लेषण प्रयोगशाला एकाइ स्थापना भएको छ । नेपाल सरकारको कृषि तथा पशुपंक्षी विकास मन्त्रालय, कृषि विभागअन्तर्गत केन्द्रीय कृषि प्रयोगशालाले यो एकाइ स्थापना गरेको हो । धरानको कृषि बजारमा विषादि परीक्षणका लागि प्रयोगशाला स्थापना हुनु आम उपभोक्ताका लागि निकै खुसीको विषय हो । प्रयोगशालाका सामानहरू र एकजना सहयोगी कर्मचारी पनि आइसकेका छन् । यो प्रयोगशाला आगामी साउन १ गतेदेखि पाइलटको रूपमा सञ्चालनमा आउने बताइएको छ । सबै हरिया तरकारी र फलपूmलमा विषादिको मात्रा अब यहीँ परीक्षण हुनेछ । आजभोलि अधिकांश हरिया तरकारी र फलपूmलमा विषदिको प्रयोग गरिने र यस्ता व
वराहक्षेत्र नगरपालिकाले किसानहरूलाई चार्जेबल टु इन वान स्प्रेयर ट्याङ्की, साना सिँचाइ स्यालो ट्युब वेल तथा पानी तान्ने विद्युतीय मोटर वितरण सुरु गरेको समाचार प्रकाशमा आएको छ । नगरपालिकाले ५० प्रतिशत अनुदानमा किसानलाई चार्जेबल टु इन वान स्प्रेयर ट्याङ्की वितरण सुरु गरेको हो । नगरपालिकाको कृषि विकास शाखामा किसानहरूले दिएको निवेदनका आधारमा आर्थिक विकास समितिको बैठकले टु इन वान स्प्रेयर ट्याङ्कीका लागि ९ सय ८८ जना किसान छनोट गरेको हो । सोही बैठकले ७८ जनालाई साना सिँचाइ स्यालो ट्युब वेल र ४४ जनालाई पानी तान्ने विद्युतीय मोटर वितरण गर्ने निर्णय गरेको समाचारमा उल्लेख छ । वराहक्षेत्र नगरपालिकाको यो
ताप्लेजुङमा विभिन्न स्थानमा गएको पहिरोले दर्जनौँ परिवार विस्थापित भएको समाचार आएको छ । निरन्तर भएको वर्षाका कारणले त्यहाँ विभिन्न स्थानमा पहिरो गएका हुन् । गत बुधबारयता त्यहाँ निरन्तर वर्षा भइरहेको छ । पहिरोले घरमा क्षति पुर्याउँदा दर्जनौँ परिवार विस्थापित भएका हुन् । पहाडी क्षेत्रमा यो नयाँ घटना भने होइन । हरेक वर्ष वर्षा याममा पहाडी क्षेत्रमा विस्थापनका घटना दोहोरिरहन्छन् । विस्थापन मात्र होइन, कयौँ नागरिकले ज्यान पनि गुमाउँछन् । वर्षा याममा देशका विभिन्न क्षेत्रमा प्राकृतिक विपत्ति व्यहोर्न सर्वसाधारण नागरिक बाध्य हुने गरेका छन् । हरेक वर्ष वर्षा याममा तराईमा बाढीसँगै कटान र डुबानका
हाम्रो देशलाई कृषिप्रधान मान्ने गरिन्छ । अहिले पनि देशका ६० प्रतिशतभन्दा बढी नागरिक कृषिमा आश्रित छन् । देशको समृद्धिको पहिलो आधार नै कृषि हो । कृषि क्षेत्रबाट पर्याप्त लाभ लिन सकिएमा देश समृद्धिको दिशातर्पm अगाडि बढ्ने निश्चित छ तर कृषिप्रधान भनिए पनि कृषिजन्य उत्पादनमै आत्मनिर्भर हुन नसक्दा देश दिनदिनै झन्–झन् कमजोर हुँदैछ । यसकारण देशको समृद्धि र नागरिकहरूको जीवनस्तरमा सकारात्मक परिवर्तनका लागि कृषि क्षेत्रमा सुधार र कृषि उत्पादकत्व वृद्धिमा सरकारको ध्यान जानु आवश्यक छ । हुन त कृषिलाई सरकारले पनि प्राथमिकतामै राखेको छ तर कृषि क्षेत्रको विकास अपेक्षित रूपमा हुन सकेको छैन । कृषि क्षे
इलाम/ इलामको जोगमाई खोलामा “माथिल्लो जोगमाई खोला जलविद्युत आयोजनाको क्यास्केट आयोजना” निर्माण भइरहेको छ । ५ दशमलव २ मेगावाट क्षमताको आयोजनाको निर्माण करिब ७० प्रतिशत सम्पन्न भएको बताइएको छ । माथिल्लो जोगमाई खोला जलविद्युत आयोजनाबाट निस्किएको पानीलाई करिब साढे तीन किलोमिटर पाइपलाइन मार्फत असलेमा रहेको पावर हाउस सम्म पु¥याइ विद्युत् उत्पादन गरिने भएको छ । एक सय २८ मिटर उचाइबाट पावर हाउसमा पानी खसालेर त्यहाँ जडान गरिएको छ । दुई वटा टर्बाइन मार्फत विद्युत् उत्पादन गरिने सञ्चालक हरिबाबु न्यौपानेले जानकारी दिए ।२०७९ चैत्र महिनाबाट निर्माण सुरु भएको आयोजनाको मुख्य प्रभावि
नेपालमा उत्पादित घ्यू जापान निर्यात हुन थालेको समाचार प्रकाशमा आएको छ । विराटनगर–१४, जतुवास्थित सूर्योदय मिल्क एन्ड बेभरेज उद्योगले घ्यू जापान पठाउन थालेको हो । उद्योगले आइतबार (१३ गते) कार्यक्रम यसबारे जानकारी दिएको समाचार प्रकाशमा आएको छ । पहिलो चरणमा १२ सय किलो घ्यू जापान पठाइएको छ । अहिले प्रतिमहिना ५ हजार किलो घ्यूको माग आएको उद्योगले जनाएको छ । उद्योगले अहिले ३ हजार किलो चिउरा, तीन हजार किलो चियापत्ति, १२ सय किलो घ्यू र १२ सय किलो मह पठाएको छ । अर्को महिनादेखि प्रतिमहिना ५ हजार किलो अर्थात् वार्षिक ५० मेट्रिक टन घ्यू पठाउने सम्झौता भएको बताइएको छ । यो सुखद् विषय हो । कृषिप्रधान
धरान–१४ स्थित दुई धारेबाट दक्षिणतर्पm रहेको नरसिंह भगवान् मन्दिरको जग्गा व्यक्तिका नाममा ल्याउन चलखेल भइरहेको समाचार विभिन्न सञ्चारमाध्यमबाट सार्वजनिक भएको छ । भगवान् मन्दिरको जग्गा व्यक्तिका नाममा ल्याउन चलखेल भइरहेको समाचार विभिन्न सञ्चारमाध्यमबाट सार्वजनिक भएको छ । पछिल्लो समय देशमा सार्वजनिक जग्गा व्यक्तिका नाममा ल्याउने प्रवृत्ति बढ्दै गएको देखिन्छ । यस्ता घटना देशका विभिन्न भागमा देखिएका छन् । देशकै राजधानीमा पनि राजनीतिक नेता र उच्च ओहोदामा रहेका कर्मचारीहरूको मिलोमतामा सार्वजनिक जग्गा व्यक्तिका नाममा लगेर अपचलन गरिएका घटना सार्वजनिक भएका छन् । यस्ता घटनाका स
परिवर्तनका लागि सिर्जनशीलता आवश्यक हुन्छ । परिवर्तनका लागि सधैँभरि ठूलै क्रान्ति गर्नुपर्छ भन्ने छैन । कहिलेकाहीँ स–साना प्रयासबाट पनि परिवर्तनलाई सम्भव बनाउन सकिन्छ । चाहिन्छ त केवल सिर्जनशीलता । सिर्जनात्मक ढङ्गबाट सानै प्रयास ग¥यौँ भने पनि परिवर्तनको मार्ग बनाउन सक्छौँ । यसको सुन्दर उदाहरण इलामको रोङ गाउँपालिकाले प्रस्तुत गरेको छ । कुनै पनि बालबालिकाले खर्चको अभावमा उच्च शिक्षा अध्ययनबाट वञ्चित हुनु नपरोस् भनेर रोङ गाउँपालिकाले यस वर्षदेखि ‘एक रुपैयाँ बचत’ अभियान चलाइरहेको छ । यस अभियानअन्तर्गत गाउँपालिकाले आप्mनो क्षेत्रका प्रत्येक बालबालिकाको बैंक खातामा हरेक दिन
